Potencjał Internetu

Tagi:

autor: Przemysław Nowicki , wydawca: Plasterek.pl
brak oceny

Potencjał Internetu

Wynalezienie Internetu, podobnie jak upowszechnienie pisma, ekspansja telewizji, czy dostęp do telefonii komórkowej, zmieniły sposób funkcjonowania współczesnego człowieka (Kaliszewska, 2007).

„Komputery i Internet są wykorzystywane coraz powszechniej. Rośnie liczba użytkowników, rosną też zasoby WWW, a także liczba rzeczy, które można robić on-line. Komputery stają się coraz ważniejszym narzędziem nauki, pracy, rozrywki, a Internet staje się coraz istotniejszym źródłem informacji i wiedzy, środkiem komunikacji, wymiany handlowej, rozrywki, i życia towarzyskiego" (Batorski, 2007, s.274).

Według badań Dominika Batorskiego z 2007 roku dostęp do sieci jest w 39 proc. gospodarstw domowych, co oznacza, że 44% Polaków posiada w domu komputer z Internetem.

Przegląd zarówno polskiej jak i zagranicznej literatury przedmiotu dostarcza wielu informacji o zagrożeniach płynących z niewłaściwego korzystania z cyberprzestrzeni. Jednak do dnia dzisiejszego naukowcy spierają się co do natury zmian, które powoduje użytkowanie Internetu.

Rodzice, w obawie o swoje pociechy, słysząc o możliwości tzw. „uzależnienia się od Internetu" restrykcyjnie podchodzą do czasu oraz sposobu w jakie ich dziecko chciałoby wykorzystywać komputer podłączony do ogólnoświatowej sieci (Huber & Neuschaffer, 2003). Należy pamiętać, że szkodliwy wpływ na dziecko (a także dorosłych) może mieć praktycznie wszystko, poczynając od nadmiaru słodyczy, na papierosach i tabletkach ecstasy kończąc. O ile te ostatnie dwa odbijają się na zdrowiu człowieka wyłącznie w sposób negatywny, to liczne przykłady wskazują również na to, że korzystanie z Internetu ma także swoje pozytywne aspekty i to właśnie one będą głównym tematem tego artykułu.

„Choć lęk rodziców przed Internetem i komputerem to postawa często spotykana to niestety nie-wskazana. Zwłaszcza jeśli stawiają oni przed sobą szczytny cel wychowania dziecka na świadomą swej wartości osobę, która poradzi sobie w naszej jakże niepewnie rysującej się przyszłości" (Huber & Neuschaffer, 2003, s.15). Oczywiście celem tego jest wyłącznie dobro danej pociechy lecz pamiętajmy, że kiedy po raz kolejny rozpoczniemy (świadomie lub też nie) wojnę nerwów zaczynając dialog z dzieckiem od słów: „Odejdź od tego!" lub „ wyszedł byś choć raz na powietrze!" to skutkiem będzie raczej zamknięcie się w sobie dziecka i jego wroga postawa wobec rodzica (Huber & Neuschaffer, 2003). „Internet, od dorosłych chcących wspierać mądrze dziecko, wymaga otwartości na nowe doświadczenia, jakie z sobą niesie" (Bartosz, 2001 s.10). W zglobalizowanym świecie za najlepszego i najsilniejszego uznawany jest ten, kto najlepiej umie dostosować się do nowej sytuacji, a Internet jest jednym z takich narzędzi adaptacyjnych (Huber & Neuschaffer, 2003).

Liczne badania pokazują, iż problematyczne czy też nadmierne lub patologiczne korzystanie z Internetu, (tak to określają badacze zjawiska¹), pociąga za sobą takie negatywne konsekwencje jak np. samotność, depresja czy deficyt umiejętności społecznych (Shaw & Black, 2008). Paradoksalnie mogą one, dzięki korzystaniu z Internetu, zostać także wzmocnione. Dla osób, które charakteryzują się obniżonym poziomem umiejętności społecznych i/lub których kontakty offline pozostawiają wiele do życzenia, możliwość korzystania z szerokiego wachlarza opcji komunikowania się jaką zapewnia Internet, wydaje się być niezwykle atrakcyjna. Komunikatory, czaty, fora, blogi, email-e i tym podobne aplikacje, pozwalają m.in. na ćwiczenie wrażenia jakie wywieramy na innych zachowując całkowitą anonimowość, a co za tym idzie ponoszenie mniejszego ryzyka w kontaktach interpersonalnych. Wyżej wymienione aplikacje wraz np. z możliwością przeglądania stron WWW zapewniają aspołeczną formę rozrywki, która paradoksalnie może konkurować z tradycyjnymi formami kontaktów oraz sposobem spędzania wolnego czasu (Kraut, Patterson, Lundmark, Kiesler, Mukopadhyay, & Scherlis, 1998; Batorski, 2007; Shaw & Black, 2008). Wspomniany wcześniej kontakt z innymi ludźmi, posiadanie przyjaciół czy aktywna działalność w różnego rodzaju stowarzyszeniach to czynniki warunkujące poczucie szczęścia człowieka. Wyniki badań są tu niejednoznaczne. Część pokazuje, że im więcej czasu poświęcamy na korzystanie z Internetu tym bardziej jesteśmy zadowoleni z życia (Skarżyńska & Henne, 2004). Inne z kolei udowadniają, że korzystanie z sieci może obniżyć poczucie samotności i depresji, a także zwiększyć samoocenę i poczucie wsparcia społecznego (Błachnio, 2007).

Morahan-Martin i Schumacher dwóch badaczy zjawiska jakim jest użytkowanie Internetu określa tą funkcje mianem: „Prozaku komunikacji społecznej" (Shaw & Black, 2008).

Pomimo, iż Internet dostarcza wielu okazji do znalezienia informacji będących odpowiedzią na trapiące nas pytania, poznania nowych znajomych, zobaczenia miejsc o odwiedzeniu których tylko marzyliśmy, to trzeba pamiętać, iż nawet najbardziej użyteczne (w sensie adaptacyjnym) narzędzie używane w sposób nieprawidłowy, może zakłócić prowadzenie normalnego życia offline. Bardzo często prowadzi to do obniżenia zasobów społecznych oraz stwarza ryzyko problemów psychologicznych i zdrowotnych. Zwiększa się wtedy podatność na stres i jego negatywne skutki. „Czyni to w prosty sposób człowieka bardziej bezradnym i niezaradnym oraz stwarza ryzyko uciekania się do niekonstruktywnych często nieprzystosowawczych i destruktywnych strategii radzenia sobie" (Poprawa, 2008). Konkludując, dopóki będziemy kontrolowali czas oraz sposób w jaki korzystamy z Internetu, dopóty będzie on zwiększał naszą adaptacje do ciągle zmieniających się warunków czyniąc nas zdrowszymi i szczęśliwszymi (Kraut, Patterson, Lundmark, Kiesler, Mukopadhyay, & Scherlis, 1998, (Błachnio, 2007).

¹ jest to wynikiem braku sprecyzowanej nomenklatury zarówno w klasyfikacji ICD10 jak i DSM IV

Przemysław Nowicki

Student w Instytucie Psychologii Uniwersytetu Wrocławskiego

Zainteresowania naukowe: psychologia kliniczna, uzależnienia, problematyczne użytkowanie Internetu

Bibliografia:

Bartosz, B. (2001). Internet (zbyt?) blisko. W: J. Patkiewicz, Cywilizacyjne zagrożenia zdrowia dzieci i młodzieży u progu XXI wieku (strony 105 - 113). Wrocław : TWK.

Batorski, D. (2007). Uwarunkowania i konsekwencje korzystania z technologii informacyjno -komunikacyjnych . W: J. Czapioski, & T. Panek, Diagnoza Społeczna. Warszawa: Vizja Press&IT Sp. z.o.o.

Błachnio, A. (2007). Przegląd wybranych badań nad wpływem Internetu na dobrostan psychiczny i kontakty społeczne użytkowników. Psychologia Społeczna , 2, strony 225-233.

Huber, F., & Neuschaffer, C. (2003). Rodzice Offline? Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL.

Kaliszewska, K. (2007, nr 16 ). Skale ryzyka nadmiernego używania Internetu. ASK , strony 115-131.

Kraut, R., Patterson, M., Lundmark, V., Kiesler, S., Mukopadhyay, T., & Scherlis, W. (1998). Internet Paradox. A social Technology That Reduces Social Involvement and Psychological Well-Being? American Psychologist , 1017-1031.

Poprawa, R. (2008). Samoocena zasobów radzenia sobie jako czynnik ryzyka problematycznego angażowania się w używanie alkoholu. W: J. Mastalski (Red.), Promocja zdrowia w teroii i praktykyce psychologicznej. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellooskiego.

Shaw, M., & Black, D. (2008). Internet Addiction. CNS DRUGS .

Skarżyoska, K., & Henne, K. (2004). Thriving in the Internet: The Internet, well-being and social capital. Academia , 4-6.

| Dodaj do ulubionych

Udostępnij |